سمه ده که ناسمه

په لومړیو ټولګیو کې ماشومان زده کوي چې سمې او ناسمې جملې سره بېلې کړي، او له دویم ټولګي نه د «ټول»، «هر» او «شته» کلمو سره کار کوي. دا وروسته د ټول استدلال او ثبوت بنسټ دی. دا کارګاه د افغانستان په درسي کتابونو کې دغسې نه ده، نو اضافي ده.

هغه جمله چې «ټول» لري یوازې هغه وخت سمه ده چې هر یو څیز وکتل شي. یو استثنا یې ناسمه کوي: دې څیز ته د نفي مثال وايي. هغه جمله چې «شته» لري، سمه ده همدا چې داسې یو څیز ومومو.

ناسمه جمله سمولی شو: «ټول» په «ځينې» بدل کړئ یا ځانګړتیا بدله کړئ. له ماشوم وغواړئ چې یوازې «سمه» یا «ناسمه» ونه وايي، بلکې انځور ته اشاره وکړي او دلیل ورکړي.