واریانس، انحراف معیاری و ضریب تغییرات

پراگنده‌گی را با مربع فاصله‌ها از اوسط اندازه کنید: واریانس، انحراف معیاری و ضریب تغییرات برای مقایسهٔ پراگنده‌گی دیتایی که واحدهای مختلف دارند.

📖 از اینجا شروع کنید: گام‌های «درس» را به ترتیب بخوانید (۱، ۲، ۳ …) و به هر پرسش جواب بدهید. بعد با «تمرین» ادامه دهید.

  • افغانستان: صنف ۱۰
  • ایران: پایهٔ ۱۰
  • سوریه: صنف ۱۱
  • فلسطین: صنف ۸
  • روسیه: صنف ۱۰
  • فرانسه: صنف ۱۰
  • پرتگال: صنف ۱۱
  • ایتالیا: صنف ۹
  • هسپانیه: صنف ۹
  • بریتانیا: سال ۱۲
رهنما

در «اوسط انحراف» فاصله‌های دیتا از اوسط را بدون علامه جمع می‌کنیم. واریانس اول آن‌ها را مربع می‌کند: S² = Σ(x − x̄)² ÷ n. مربع هیچ‌وقت منفی نمی‌شود، پس فاصله‌ها همدیگر را از بین نمی‌برند و قیمت‌های دورتر تأثیر بیشتر دارند.

طریقهٔ کوتاه‌تر هم هست: S² = Σx² ÷ n − x̄². مربع قیمت‌ها را جمع کنید، بر n تقسیم کنید و مربع اوسط را تفریق کنید. انحراف معیاری S = √(واریانس) است و دوباره به واحد خود دیتا برمی‌گردد (واریانس به واحد مربع است).

برای مقایسهٔ پراگنده‌گی دو نوع دیتا (قد به سانتی‌متر و وزن به کیلوگرام) از ضریب تغییرات کار بگیرید: CV = S ÷ x̄ × ۱۰۰٪. این ضریب نشان می‌دهد پراگنده‌گی نسبت به اوسط چقدر بزرگ است و واحد ندارد.