درس‌های ریاضیِ رایگان و باکیفیت برای همهٔ اطفال

همبندی، مسیر، دور و رسم بدون برداشتن قلم

مؤلفه‌های همبند را بشمارید، رأس‌های طاق را پیدا کنید و تشخیص بدهید که یک گراف را بدون برداشتن قلم می‌شود کشید یا نه.

📖 از اینجا شروع کنید: گام‌های «درس» را به ترتیب بخوانید (۱، ۲، ۳ …) و به هر پرسش جواب بدهید. بعد با «تمرین» ادامه دهید.

رهنما

این کارگاه تکمیلی است و در کتاب‌های درسی افغانستان نیامده است. بعد از رأس، یال و درجه، این مفهوم‌ها می‌آیند: مسیر (دنباله‌یی از یال‌ها که هر یال از جایی شروع می‌شود که یال قبلی تمام شده)، دور (مسیری که به رأس شروع برمی‌گردد) و همبندی (هر دو رأس با یک مسیر به هم وصل‌اند). هر گراف به چند «مؤلفهٔ همبند» تقسیم می‌شود.

مسیر اویلری هر یال را دقیقاً یک بار می‌پیماید. این مسیر وقتی هست که گراف همبند باشد و صفر یا دو رأس طاق داشته باشد. اگر صفر باشد، دور اویلری هم هست؛ اگر دو باشد، مسیر از یکی از آن دو شروع و به دیگری تمام می‌شود. با همین، مسئلهٔ پل‌های کونیگسبرگ (چهار رأس طاق) و سؤال «شکل را بدون برداشتن قلم می‌شود کشید؟» جواب داده می‌شود.

اشتباه‌های معمول: رأسِ تنها را یک مؤلفه حساب نکردن؛ برای درجه، رأس‌ها را به‌جای یال‌ها شمردن؛ و فکر کردن به اینکه هر شکلی را می‌شود با یک خط کشید.