درس‌های ریاضیِ رایگان و باکیفیت برای همهٔ اطفال

تبدیل‌های پی در پی

دو تبدیل را پی در پی انجام بدهید، گراف حامل نقطهٔ متحرک را دریافت کنید و به ترتیب تبدیل‌ها دقت کنید.

📖 از اینجا شروع کنید: گام‌های «درس» را به ترتیب بخوانید (۱، ۲، ۳ …) و به هر پرسش جواب بدهید. بعد با «تمرین» ادامه دهید.

رهنما

این کارگاه تکمیلی است و در کتاب‌های درسی افغانستان نیست؛ ولی بر مختصات نقطه (صنف هشتم) و انتقال گراف‌ها (صنف دهم) تکیه دارد. اگر دو تبدیل پی در پی انجام شود، اول P به ⁦P′⁩ می‌رود و بعد ⁦P′⁩ به ⁦P″⁩. ترتیب مهم است: انتقال و تجانس در حالت عمومی جابه‌جا نمی‌شوند.

اگر نقطهٔ ⁦P(t | t²)⁩ بالای گراف ⁦y = x²⁩ حرکت کند و تبدیل شود، تصویرش به t بستگی دارد. همهٔ نقطه‌های تصویر بالای منحنی‌یی قرار دارند که گراف حامل نام دارد: برای دریافتش t را از مختصات نقطهٔ تصویر حذف می‌کنیم.

برای گراف یک تابع، انبساط در جهت y با ضریب k یعنی ضرب کردن ضابطه در k؛ و انعکاس نسبت به محور x یعنی عوض شدن علامهٔ ضابطه.